Một trường hợp bệnh nhân nam 70 tuổi tại Trung Quốc đã khiến các bác sĩ cảnh báo khi chỉ từ những triệu chứng sốt cao ban đầu giống cảm cúm, ông nhanh chóng rơi vào tình trạng viêm phổi nặng, phổi gần như "trắng xóa" trên phim chụp CT và phải can thiệp hồi sức tích cực để duy trì sự sống.
Theo QQ, Khoa Hồi sức tích cực của Bệnh viện Thái Châu, Chiết Giang, Trung Quốc tiếp nhận một bệnh nhân nam 70 tuổi trong tình trạng viêm phổi nặng do nhiễm vi khuẩn Legionella. Nguyên nhân được cho là liên quan đến việc sử dụng điều hòa trong thời gian dài nhưng không vệ sinh định kỳ.
Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp và tiểu đường nhiều năm. Giữa tháng 1, ông được đưa vào viện cấp cứu trong tình trạng sốt cao kéo dài kèm tức ngực khoảng một tuần, sau đó đột ngột diễn tiến nặng chỉ trong một ngày.
Người đàn ông 70 tuổi tưởng sốt bình thường đi khám thấy phổi gần như "trắng xóa", chỉ vài ngày đã suy đa tạng.
Theo người nhà, khi mới phát bệnh, ông sốt tới 40,5°C, kèm rét run, ho có đờm lẫn máu và tiêu chảy dạng nước. Các triệu chứng ban đầu giống cảm cúm nặng nên được tự điều trị bằng ibuprofen, giúp giảm tạm thời nhưng sau đó bệnh tái phát.
Sau khoảng một tuần điều trị tại cơ sở y tế địa phương, tình trạng bệnh nhân xấu đi nhanh chóng: khó thở, rối loạn ý thức. Kết quả chụp CT cho thấy hai phổi tổn thương nặng, gần như "trắng xóa". Dù đã thở máy, tình trạng oxy máu vẫn không cải thiện, buộc phải can thiệp ECMO để duy trì sự sống.
Bác sĩ Thôi Khả, Trưởng khoa Hồi sức tích cực, cho biết diễn tiến bệnh đặc biệt nhanh.
"Chỉ trong 34 ngày từ khi khởi phát, bệnh nhân đã rơi vào suy đa cơ quan. Kháng sinh thông thường không hiệu quả, khiến chúng tôi nghi ngờ có tác nhân gây bệnh đặc biệt," bác sĩ cho biết.
Kết quả giải trình tự gen từ dịch rửa phế nang xác định bệnh nhân nhiễm Legionella pneumophila.
Khai thác thêm tiền sử, gia đình cho biết điều hòa trong nhà lâu ngày không vệ sinh, đồng thời bệnh nhân có thói quen đóng kín cửa và bật điều hòa liên tục. Đây được xem là yếu tố nguy cơ quan trọng.
Theo bác sĩ, vi khuẩn Legionella phát triển mạnh trong môi trường ấm và ẩm. Các hệ thống như điều hòa, vòi sen, tháp giải nhiệt hoặc thiết bị chứa nước nhân tạo đều có thể trở thành ổ chứa.
Khi hoạt động, các hệ thống này có thể tạo ra khí dung chứa vi khuẩn. Nếu con người hít phải, nguy cơ nhiễm bệnh tăng cao.
"Mỗi năm chúng tôi vẫn tiếp nhận các ca viêm phổi do Legionella, nhiều trường hợp liên quan đến điều hòa không được vệ sinh đúng cách," bác sĩ cho biết.
Legionella là vi khuẩn phổ biến trong môi trường nước ngọt tự nhiên. Khi gây viêm phổi, bệnh có thể tiến triển rất nhanh và nặng.
Nếu không điều trị kịp thời, bệnh nhân có thể rơi vào suy hô hấp, sốc nhiễm trùng, suy thận cấp hoặc suy đa cơ quan chỉ trong vòng một tuần.
Do bệnh nhân có nhiều bệnh nền và hệ miễn dịch suy yếu, tình trạng trở nên đặc biệt nghiêm trọng. Sau hơn 20 ngày điều trị tích cực kết hợp ECMO và kháng sinh đặc hiệu, bệnh nhân mới cai được máy thở và dần hồi phục.
Triệu chứng dễ nhầm với cảm cúmGiai đoạn đầu, nhiễm Legionella thường dễ nhầm với cảm cúm thông thường nhưng tiến triển nhanh hơn.
Thể nhẹ (sốt Pontiac): sốt, đau đầu, đau cơ; thường tự khỏi sau 3-5 ngày.
Thể nặng (bệnh Legionnaires): sốt 39-40,5°C, rét run, ho khan hoặc khó thở, đau ngực, có thể ho ra đờm lẫn máu. Kèm theo buồn nôn, tiêu chảy, rối loạn ý thức; nặng có thể suy hô hấp hoặc sốc nhiễm trùng.
Vì sao điều hòa dễ trở thành ổ vi khuẩn?Theo chuyên gia, điều hòa lâu ngày không vệ sinh dễ tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn phát triển vì:
Nhiệt độ trong hệ thống (25-45°C) phù hợp để vi khuẩn sinh sôi
Không gian kín, thiếu thông gió khiến khí dung chứa vi khuẩn tích tụ.
Ăn cháo suốt 1 tháng để "dưỡng dạ dày", người phụ nữ 55 tuổi "kinh ngạc" khi đi khámĐỌC NGAYCác bác sĩ khuyến cáo:
Vệ sinh điều hòa định kỳ, đặc biệt lưới lọc và dàn lạnh
Bảo dưỡng bằng dung dịch khử khuẩn hoặc kỹ thuật viên chuyên nghiệp
Mở cửa thông thoáng khi bật điều hòa sau thời gian dài không dùng
Thỉnh thoảng mở cửa sổ để lưu thông không khí
Người cao tuổi, người có bệnh nền nên hạn chế ở phòng điều hòa kín lâu
Nếu xuất hiện sốt cao, ho, tiêu chảy và không đáp ứng thuốc thông thường, cần đi khám sớm để loại trừ nhiễm Legionella. Chẩn đoán có thể dựa vào xét nghiệm kháng nguyên nước tiểu, nuôi cấy đờm hoặc phân tích dịch phế nang.
Điều trị sớm bằng kháng sinh phù hợp có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ tử vong.
Điều hòa đã trở thành "bảo bối" giúp người dân chống chọi với nắng hè gay gắt. Tuy nhiên, sau một thời gian sử dụng, rất ít người chú ý đến việc vệ sinh điều hòa, tạo điều kiện cho các vi loại vi khuẩn, bụi bẩn, nấm mốc phát triển, ảnh hưởng không tốt cho sức khỏe. Dưới đây là các bước vệ sinh điều hòa đúng cách, an toàn.
Bước 1: Nên ngắt hoàn toàn điện vào thiết bị bằng cách ngắt aptomat hoặc phích cắm điện của điều hoà trước khi tiến hành vệ sinh để đảm bảo an toàn điện.
Bước 2: Mở nắp mặt trước của điều hoà, sau đó rút tấm lưới lọc bụi ra bên ngoài. Thông thường theo thiết kế, 1 máy điều hòa sẽ có 2 tấm lưới lọc bụi.
Bước 3: Vệ sinh màng lọc dưới vòi nước và dùng bàn chải để loại bỏ hoàn toàn bụi bẩn bám trên màng lọc.
Bước 4: Sau khi loại bỏ hoàn toàn bụi bẩn, nên dùng khăn vải khô để thấm hết nước trên tấm màng lọc bụi.
Bước 5: Lắp lại tấm lưới lọc bụi vào vị trí cũ của điều hoà, sau đó cấp lại nguồn điện cho điều hòa để tiếp tục sử dụng.
Trúc Chi (t/h)
